lleihad mewn siaradwyr Cymraeg yng Ngwynedd

07/01/2013

Grŵp Cynghorwyr Plaid Cymru Gwynedd yn datgan pryder am y lleihad mewn siaradwyr Cymraeg yng Ngwynedd

13/12/2012

Mae Grŵp Cynghorwyr Plaid Cymru yn rhannu pryderon nifer o drigolion y sir am y ffigyrau diweddar a gyhoeddwyd sy'n dangos fod 3.6% yn llai o bobl yn siarad Cymraeg yng Ngwynedd. Mae cryfhau a hyrwyddo'r iaith a'r diwylliant Gymraeg yn flaenoriaeth uchel iawn gan y Grŵp a gan Gyngor Gwynedd.

"Mae'r Blaid yn benderfynol o droi pob carreg i atal y dirywiad yma ac i weld y Gymraeg yn ffynnu a blodeuo yn ein Sir," meddai Arweinydd y Cyngor Dyfed Edwards

O ganlyniad i hyn bydd cyfarfod arbennig yn cael ei gynnal yn fuan y flwyddyn nesaf i drafod sut all Plaid Cymru a Chyngor Gwynedd weithio gydag eraill i geisio gweddnewid sefyllfa o ddirywiad i sefyllfa o dwf.

Dywedodd: "Dydy'r ffigyrau cychwynnol ddim wedi eu dadansoddi yn fanwl eto ond mae lle i gredu mai twf yn y lefel o fewnfudo gan rai sy'n ddi-gymraeg i mewn i'r Sir sydd wedi arwain at y cwymp yn hytrach na fod llai o bobl sydd wedi ei geni yma neu wedi cael eu haddysg yma yn siarad Cymraeg. Yn ogystal, mae'n debyg fod canran o'n pobl ifanc yn gadael y sir a'n bod yn colli siaradwyr Cymraeg yn y ffordd hynny.

"Bydd Grŵp Plaid Cymru yn edrych ar ddulliau i gryfhau'r Gymraeg. Byddwn yn ymchwilio i’r materion hynny sy’n effeithio ar y Gymraeg ym meysydd cynllunio, tai a’r economi a gweld beth sydd angen i ni wneud yn wahanol fel Cyngor ond hefyd pa bolisïau mae angen arweiniad cenedlaethol arnynt.  Mae gennym bolisïau arloesol ynglŷn â'r Gymraeg ond mae edrych ar beth sydd wedi gweithio a beth sydd heb weithio er mwyn gwybod beth y dylid canolbwyntioarnoyn ystod y blynyddoedd nesaf. Mae angen i ni hefyd feddwl sut y medrwn gryfhau polisïau a pha rai newydd a allai gael yr effaith yr ydym yn ei ddymuno.”

Bydd dau aelod o Grŵp Plaid Cymru yn mynychu seminar arbennig, a drefnir gan Iaith Cyf – y ganolfan cynllunio iaith, ynghylch dyfodol yr iaith, yn Aberystwyth yfory.  Bydd sylw yn cael ei roi i’r ystadegau a gyhoeddwyd ac agweddau cymdeithasol, economaidd a chymunedol ynglŷn â’r iaith. Bydd aelodau hefyd yn mynychu rali Cymdeithas yr Iaith dydd Sadwrn yng Nghaernarfon.